تاثیر شیوع کرونا بر صنعت نفت و گاز ایران

شیوع کرونا و کاهش قیمت نفت هر چند تاثیر جدی‌ای بر درآمدهای نفتی دولت نداشت اما تبعات منفی آن بر اقتصاد پتروشیمی‌های موجود در کشور قابل چشم‌پوشی نیست.

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی انقلاب نیوز،بروز بیماری ویروسی کووید 19 و همه گیری جهانی آن در دنیا، بخش بالادست و پایین دست صنعت نفت و گاز نیز تحت تاثیر قرار داده است. در این راستا کشورهای مطرح صنعتی و مصرف کننده اصلی صنایع پایین دست نفت و گاز خود را به حالت نیمه تعطیل و تعطیل درآورده و قوانین سخت‌گیرانه‌ای را برای قرنطینه اجرایی کردند و بدین صورت کاهش تقاضای مواد پایین دستی صنایع نفت و گاز، کاهش تقاضای نفت در کل جهان را در پی داشت. در این بین اما جنگ قیمتی بین عربستان و روسیه تبعات منفی شیوع کرونا بر بازار نفت را دو چندان کرد و سبب شد قیمت نفت به حدود 25 دلار بر بشکه کاهش یابد.

سقوط ناگهانی قیمت نفت اما تاثیر منفی زیادی بر بازار محصولات پتروشیمیایی بر جای گذاشت زیرا قیمت اکثر محصولات پتروشیمی با الگوی خاصی متاثر از قیمت نفت است. یعنی در صورت کاهش قیمت نفت، قیمت محصولات پتروشیمی کشور نیز کاهش پیدا خواهد کرد. در شکل زیر، روند تغییرات قیمت نفت تگزاس اینترمدیت با دو محصول پتروشیمی متانول و پروپیلن نشان داده شده است.

هر چند کاهش قیمت نفت به طور همزمان باعث کاهش قیمت خوراک و محصولات تولیدی پتروشیمی‌ها شده است اما در کشور ایران به دلیل اینکه پتروشیمی‌ها همواره از مزیت خوراک ارزان قیمت بهره‌مند بودند تحولات بازار نفت به ضرر آنها تمام خواهد شد. یعنی علیرغم کاهش قیمت خوراک پتروشیمی‌های موجود در کشور، با کاهش قیمت محصولات پتروشیمی، درآمد شرکت‌های پتروشیمی کاهش خواهد یافت؛ زیرا اولا هزینه های جاری فرایندها ثابت خواهد بود و متاثر از قیمت خوراک و محصولات نیست و با کاهش قیمت خوراک و محصولات حجم آن به نسبت بقیه هزینه ها افزایش یابد. ثانیا مزیت پتروشیمی‌های کشور خوراک ارزان قیمت است و کاهش بیشتر خوراک مزیت قابل توجهی ایجاد نمی‌کند. پس قیمت فروش محصولات مهمترین فاکتور کلیدی در تعیین میزان درآمد پتروشیمی‌ها است.

*رونق بازار اتانول آمین‌ها و پلی‌پروپیلن به دلیل افزایش مصارف بهداشتی

در این راستا مصطفی سعیدی کارشناس نفت و انرژی درباره تبعات منفی شیوع کرونا و تداوم جنگ قیمتی روسیه و عربستان بر اقتصاد پتروشیمی‌های داخل کشور می‌گوید: «کاهش قیمت محصولات پتروشیمی به معنی کاهش جذابیت سرمایه‌گذاری در این صنعت است زیرا هزینه‌های سرمایه گذاری ثابت مانده و هزینه‌های جاری غیر خوراک نیز ثابت مانده است اما درآمد واحدها به علت کاهش قیمت محصول کاهش محسوسی داشته و نقطه سر به سر برابری هزینه سرمایه گذاری شده سالیان متوالی با درآمد خالص واحد طولانی‌تر می‌گردد».

وی در ادامه اظهار داشت: «در نتیجه پیش‌بینی می‌شود که علاقه سرمایه گذاران برای طرح‌های کوچک و زودبازده یکساله پتروشیمی کمرنگ شود اما طرح‌های بلندمدت و عظیم حداقل به زمانی حدود 4 تا 5 سال جهت ساخت احتیاج دارند که تا آن زمان هم بعید است مشکل ویروس ک